Evgeni Plushenko, 1997'de Dünya Gençler şampiyonu olduğu zaman
uluslararası planda ilk kez dikkatleri üzerinde topladı. Günümüzde dünyanın en usta patencilerinden biri olarak kabul edilen Plushenko, bu duruma gelebilmek için birçok güçlüğü aşmak zorunda
kalmıştı.
Fakir bir ailenin çocuğu olarak 3 Kasım 1982 tarihinde Volgograd'da (eski Stalingrad) dünyaya gelen Plushenko, annesi tarafından dünyanın tanıdığı bir patenci olmaya teşvik edildi. Annesi Buz
Pateni'ni çok seviyordu ve 4 yaşındayken onu Buz Pateni'ne başlattı. Plushenko 11 yaşındayken, çalıştığı buz pisti parasal sorunlar yüzünden kapatıldı
ve otomobil sergileme salonu haline getirildi. O zamanlar antrenörlüğünü Mikhail Makoveyev yapıyordu. Öğrencisinin yeteneğinin farkında olan Makoveyev, onu Saint Petersburg'a ünlü antrenör Alexei Mishin'e götürdü. Mishin, o sıralarda, 1994'te Kış Olimpiyatlarına katılan Alexei Urmanov ile genç bir patenci olan Alexei Yagudin'i çalıştırıyordu.
Bütün aile Saint Petersburg'a yerleşebilecek durumda değildi. Plushenko, yalnız başına Mishin'in yanına gitti. Bir yıl sonra annesi de Saint Petersburg'a gelmişti ama marangoz olan babası
Viktor ve kız kardeşi Elena Volgograd'da kalmıştı. Basit bir apartman dairesine yerleşen Plushenko ve annesi, bir süre sonra bu mütevazı hayat şartlarının bile üstesinden gelemeyeceklerini anladılar.
Mishin aileye yardım etmeye başladı. Plushenko'nun yeteneğime inanan Mishin,
aylık 60 dolar civarındaki ev kirasının ödenmesine yardımcı oldu.
Plushenko da hocasının yüzünü kara çıkarmadı. 13 yaşına geldiğinde bütün
üçlü jumpları atabiliyordu. Rusya Şampiyonasında jumplarının kalitesi ve
Biellmann spini ile dikkatleri üzerinde toplamıştı. "Ona iyi bakın. O,
Artistik Patinaj'ın geleceği" diyordu antrenörü. Dörtlü toeloop da çalışmaya
başlamıştı. 14 yaşındayken İsveç'te bir yaz çalışması sırasında
ilk kez dörtlü toeloop atmıştı. 1997/1998 sezonu, Plushenko'nun büyük bir sıçrama kaydettiği yıl oldu. Skate America ve Cup of Russia yarışmalarında ikinci olan Plushenko, böylece 1998 yılındaki ISU Grand Prix Finali'ne katılmaya hak kazandı ve beşinci oldu. Henüz 16 yaşındaydı.
1998'de Avrupa Şampiyonasını 2'nci sırada bitirerek Gümüş madalya, Dünya Şampiyonasında da 3'üncü olarak Bronz madalya sahibi oldu. Bu yarışmaları kazanarak elde ettiği parayla Saint Petersburg'da bir apartman dairesi satın alan Plushenko, ayrıca Volgograd'da yaşayan kız kardeşi
ve kocasına para yardımı yaptı.
Plushenko, Mishin'in çalıştırdığı ve uluslararası alanda başarı kazanan tek patenci değildi. Mishin'in öğrencilerinden Alexei Yagudin, 1998'de Avrupa şampiyonu olmuştu ve Avrupa 2'nciliğini kazanan Plushenko'nun en önemli rakibi haline gelmişti. Bir süre sonra Plushenko ile Yagudin arasındaki rekabet öylesine artmıştı ki Yagudin, Rusya'nın ünlü antrenörlerinden Tatiana Tarasova ile çalışmak için Mishin'den ayrıldı. Plushenko, 1999 yılında, dörtlü toeloop-üçlü
toeloop-ikili ritberger jump kombinezonu atarak paten dünyasını şaşırttı ve rakibi Yagudin'i geçerek Rusya şampiyonu oldu.
16 yaşındaydı ve Rusya Şampiyonluğunu kazanan en genç patenci unvanını
elde etti. Bu jump kombinezonu o tarihten beri Plushenko'nun simgesi oldu ve her Serbest
Programı'na bu kombinezonu yaparak başladı. İkinci bir simgesi daha vardı:
Biellmann spini... Plushenko halen bu spini senior (büyükler) yarışmalarında yapan tek erkek patenci konumunda bulunuyor. Patene başladıktan bir süre sonra bir kızın bunu yaptığını görünce, Bielmann spinini
öğrenmeye karar vermişti.
Yagudin, 1999 Avrupa Şampiyonasında Plushenko'yu geçerek birinci oldu ve böylece rövanşı aldı. Plushenko ise, Avrupa ikincisi olmuştu. 1999 Dünya Şampiyonası, iki patenci arasında tam bir rekabete ve sinir savaşına sahne oldu. İki Rus patenci, basın yayın organları aracılığıyla birbirlerine saldırdı ve iş öylesine ileri gitti ki, Plushenko ve Yagudin, birbirlerinden nefret ettiklerini söylediler. Yagudin, müthiş bir mücadeleye sahne olan yarışmada, Plushenko'yu geçerek Dünya şampiyonu oldu ve eski antrenman arkadaşını yine ikinci sıraya indirdi.
2000 sezonu başladığında, Plushenko bu kez ikinci sıraya inmeye asla razı olmayacağını ortaya koymuştu. Aynı yıl Rusya Şampiyonasında yine Plushenko birinci oldu. Avrupa Şampiyonluğu unvanını bu kez Yagudin elinden almaya kararlıydı. Aldı da... Şimdi sıra Dünya Şampiyonu unvanını
Yagudin'den almaya gelmişti. Oysa Yagudin de üçüncü kez Dünya şampiyonu olmaya kararlıydı. Plushenko, Serbest Programı'nda biz dizi hata yapınca, hayalini gerçekleştirmek şöyle dursun, dereceye
dahi giremedi ve ancak 4'üncü olabildi. Yagudin ise, ardarda üçüncü yıl Dünya şampiyonluğunu kazandı. Adeta Dünya şampiyonluğu"açlığı çeken" Plushenko, hayalini gerçekleştirmek için, 2001'de Kanada'nın Vancouver kentinde düzenlenen Dünya Şampiyonasını beklemek zorunda
kalacaktı.
Bu ikili, 2000 yılı sonlarında yapılan ISU Grand Prix yarışmalarında, finale kadar karşı karşıya gelmediler. Her biri ayrı yarışmalarda piste çıktı ama 2001 Dünya Şampiyonasında formlarının zirvesinde olacakları ve Dünya Şampiyonasını kazanacakları mesajını verdiler.
2000/2001 sezonu Plushenko için çok parlak oldu. Formunun zirvesindeydi, artık şampiyonluklar onu bekliyordu. Önlenemez yükselişi
başlamıştı ve artık onu durdurmak imkânsız hale gelmişti. Sezon boyunca sekiz yarışmaya girdi, yedisini kazandı. Bunların beşinde Yagudin'le karşı karşıya geldi ve dördünde rakibini geçti. Önce Aralık 2000'deki Rusya Şampiyonasında Yagudin'i geride bıraktı. Ocak 2001'de Japonya Open yarışmasında Yagudin'e geçildi. Yine Ocak 2001'de Avrupa Şampiyonasında, Şubat 2001 ISU Grand Prix Finali'nde ve Mart 2001'de Dünya Şampiyonasında Yagudin'i geride bıraktı ve rakibinin üç yıldır elinde tuttuğu Dünya şampiyonu unvanına son vererek sezonu kapattı.
Artık fakirlik günleri geride kalmıştı. Kazandığı her yarışmadan büyük
paralar alıyordu. En son, Dünya Şampiyonasında birinci olduğu için ISU'dan
55.000 dolar para ödülü almaya hak kazandı.
Evgeni
Plushenko, jump yapmadaki büyük yeteneğiyle bilinen bir patenci. Her
zaman daha fazlasını isteyen ve her zaman programlarına yeni bir şeyler
eklemeyi arzulayan bir patenci olarak bilinir. Jump yapma konusunda
cesurdur. Programlarına genellikle dörtlü-üçlü toelop kombinasyonuyla
başlar. 1999 NHK Trophy yarışmasına hazırlanırken antrenmanda
dörtlü-üçlü toeloop kombinasyonuna ikili ritberger eklemeyi başardı. Bu
kombinasyonu daha sonra yarışmalarda da yapmayı beceren Rus patenci,
4-3-2 jump kombinasyon yapan ilk patenci olarak tarihe geçti ve dörtlü
toeloop-üçlü toeloop-ikili ritberger onun simgesi haline geldi.
Bu kombinasyon Plushenko'ya Yagudin
karşısında önemli bir avantaj sağlamıştı ama bununla yetinmedi. Yagudin
aynı kombinasyonu yapmaya başlayınca, Plushenko bir adım öne geçebilmek
için 4-3-3 yapmayı denedi. Antrenmanda dörtlü toeloop-üçlü toeloop-üçlü
ritberger kombinasyonunu yapan Plushenko için bu jumpı yarışmalarda
denemenin zamanı gelmek üzereydi. Bunu ilk kez 2002 Salt Lake City
Olimpiyatlarında serbest programda denedi. Ancak kombinasyonun çıkışında
sendeleyen Plushenko, yapmak istediğini tam olarak gerçekleştirememiş
oldu. Ancak 2002 Cup of Rusisa yarışması, Plushenko'nun tarihe geçtiği
yarışma oldu. Rus patenci, serbest programda dörtlü toeloop-üçlü
toeloop-üçlü ritberger kombinasyonunu başarılı bir şekilde yaptı ve
yarışmalarda 4-3-3 jump kombinasyonu yapan ilk patenci olarak bir kez
daha tarihe geçti.
2001/2002 sezonu Plushenko için pek iyi
bir sezon olmadı. 2002'de Olimpiyatlar vardı ama Rus patencinin başı
sakatlıklarla dertteydi. Kasık, bilek, diz ve sırt ağrılarından
muzdaripti. Olimpiyat sezonunda yüzde yüz forma ulaşması gerekiyordu ama
bundan çok uzaktı. Oysa sezona, İyi Niyet Oyunlarındaki performansıyla
iyi başlamıştı. Ama ondan sonraki yarışmalar kendisi için iyi geçmedi.
2001 Grand Prix yarışmalarında herkes Plushenko'nun yeni serbest
programını bekliyordu ama program hazır değildi. Sparkassen Cup ve Cup
of Russia yarışmalarında iyi sonuçlar aldı ve abcak yarışmalar
performans açısından yeterli değildi. NHK Trophy'den çekilmek zorunda
kaldı.
Final gelmişti. Plushenko'nun karşısında
yine ezeli rakibi Yagudin vardı. Kısa programı ve birinci serbest
programı Plushenko kazanmıştı. Yagudin ise kısa ve birinci serbest
programda ikinci olmuştu. Finalin son aşaması olan ikinci serbest
programın sunulmasına gelmişti sıra. Süper final denilen ikinci serbest
programı Yagudin kazandı ve Grand Prix finalinde şampiyon oldu. yedi
hakemin dördü Yagudin'i, üçü Plushenko'yu birinci yapmıştı. Yarışma 4-3
Yagudin lehine sonuçlanmıştı. Plushenko, sakat olmasına rağmen böylesine
sert mücadeleye girmeyi göze alabilmişti.
Yine sakatlık nedeniyle 2002 Avrupa
Şampiyonasına giremeyen Plushenko'nun önünde en büyük hedef olarak 2002
Olimpiyatları vardı. Sakatlıklara ek olarak bir de belki şanssızlık
faktörünü de unutmamak gerek. Yagudin, en başarılı sezonunu geçiriyordu.
Olimpiyatlarda birinci olmak isteyen Plushenko, kısa programda düşerek
böylesine büyük bir yarışmada affedilmez bir hata yaptı. Serbest
programdaki çabası ise, çok formda olan Yagudin karşısında Olimpiyat
şampiyonluğunu ele geçirmeye yetmedi. Kısa programda dördüncü, serbest
programda ikinci olan Plushenko, kısa ve serbest programı kazanarak
şampiyon olan Yagudin'in ardından ikinci sırayı alıyordu. Sezonun son
yarışması Dünya Şampiyonasıydı ama Plushenko sakatlık nedeniyle gene
yoktu. Yagudin ise en parlak sezonunu yaşıyordu. Dünya Şampiyonasını da
kazanan Yagudin, böylece aynı sezonda sırasıyla ISU Grand Prix, Avrupa,
Kış Olimpiyatları ve Dünya Şampiyonalarında altın madalya kazanarak
eşsiz bir başarıya imza attı.
Plushenko, şöyle diyordu bu kötü sezon
için: “Bir sporcu zaman zaman geride kalabilir. Siz isteseniz de,
şartlar uygun görünse de, her zaman kazanmak zordur. Sezon benim için ta
başından beri kötü gitti. Hazırladığımız serbest program hakemler
tarafından beğenilmedi (Story of an Artist); yenisini (Carmen)
hazırlamak zorunda kaldık. Sakatlıklar ve hastalıklar yakamı bırakmadı”.
Hedeflerine önemli ölçüde ulaşmıştı
Plushenko ama Olimpiyat şampiyonluğu eksik kalmıştı. Bunun için 2006'yı
beklemesi gerekiyordu.
Plushenko, Olimpiyat sonrasında, 2002-2003
sezonunda başarılı sonuçlara imza attı. Önce ISU Grand Prix finalinde
şampiyonu oldu ve ardından Avrupa ve Dünya şampiyonluğunu kazandı.
2002
Skate America yarışmasından sakatlanan Aexei Yagudin, sakatlığının çok
ciddi olmasının anlaşılması üzerine buz pateni yarışmalarından çekilmek
zorunda kaldı. Bu nedenle, Plushenko, bir anlamda rakipsiz kalmıştı. Bu
yüzden yarışmaları daha kolay kazanıyordu. Yagudin'in yokluğunda
kendisine rakip olarak görünen Fransız Brian Joubert, çok parlak bir
çıkış yapmasına rağmen, bir türlü beklenen patlamayı yapamıyordu.
Plushenko, adeta pistlerde yalnız kalmıştı.
Rus patenci, 2003-2004 sezonunda iki Grand
Prix yarışmasını kazandı ancak finalde Kanadalı Emanuel Sandhu'ya
beklenmedik şekilde geçildi. Aslında çok formda görünüyordu ama
Plushenko, belki de, rakipsiz kaldığını düşünerek rehavete kapılmıştı.
Gerçekte Yagudin'in yokluğu Plushenko için iyi olmadı. Plushenko,
yarışmaları sanki ciddîye almaz bir havada görünüyordu. O kendisine
yarışmalar kazandıran 4-3-3 jump kombinasyonunu artık programlarına pek
almıyor ve rakiplerinin programlarına göre kendi programlarını
oluşturuyordu. Önceleri hep yenilik peşinde olan Plushenko,
programlarını kendisine yeterli olacak şekilde oluşturmakla yetiniyordu.
2004 Avrupa Şampiyonasında bu havanın
kurbanı oldu ve Fransız Brian Joubert'e geçilerek gümüş madalyada kaldı.
Oysa hedefi, her zaman olduğu gibi altın madalya kazanmaktı. Plushenko,
Dünya Şampiyonasında durumu daha ciddiye aldı ve bu kez Joubert'i
geçerek altın madalyaya ulaştı. Bu, onun üçüncü Dünya şampiyonluğuydu.
ISU Grand Prix yarışmalarından sadece Cup
of Russia'da yarışan Rus patenci, Amerikalı Johnny Weir'in finallerden
çekilmesi sonucunda finallere girdi ve çok yi bir performans ortaya
koyarak şampiyon oldu. Plushenko, bu yarışmadaki performansıyla yeni
puanlama sisteminde en yüksek serbest puanını aldı (251.75 puan) ve
ikinci olan Kanadalı Jeffrey Buttle'a 35 puandan fazla fark attı.
Rus patenci, 2005 Avrupa Şampiyonasında
Brian Joubert'i geçerek altın madalya kazandı ve dördüncü Avrupa
şampiyonluğuna ulaştı. 2005 Dünya Şampiyonası yüz yıllık bir aradan
sonra Moskova'da yapılacaktı. Kendi seyircisi önünde şampiyon olmak
istiyordu ancak sakattı. Elemelerde birinci olan Plushenko, kısa
programda beşinci oldu. Serbest program öncesinde yazılı bir açıklama
yapan Rus patenci, Dünya Şampiyonasından çekildiğini bildiriyordu.
Plushenko, o sezonu kapatmıştı. yeni
sezona çok iyi hazırılanması gerekiyordu. 2006'da Kış Olimpiyatları
yapılacaktı; hedefi altın madalya kazanmaktı. Mayıs 2005 Almanya'da iki
kez kasığından ameliyat oldu. O yaz, kendini fazla zorlamadı. Bir an
önce iyileşmesi gerekiyordu çünkü...
Plushenko, 2005 yazında evlendi. 18
Haziran Cumartesi günü Saint-Peterrsburg'da üniversite öğrencisi 20
yaşındaki Maria Yermak ile hayatını birleştirdi.
2005 Sonbaharında yalnızca Cup of Russia
yarışmasında katıldı. 2005 Dünya Şampiyonasında altın madalya kazanarak
dikkatleri üzerinde toplayan İsviçreli Stephane Lambiel'i 16 puan farkla
geçerek altın madalya kazandı.
Plushenko, Olimpiyat sezonuna hazır
görünüyordu. Olimpiyatlar öncesindeki son büyük yarışma 2006 Avrupa
Şampiyonasıydı. İyi hazırlanmıştı. Rakipleri 2005 Dünya şampiyonu
İsviçreli Stéphane Lambiel ile 2004 Avrupa şampiyonu Fransız Brian
Joubert'di. Rus patenci, hem rakiplerinin hata yapmasından yaralandı,
hem de kendisi iyi bir performans sergiledi ve beşinci kez Avrupa
şampiyonu oldu. Altın madalya kazanırken ikinci olan Lambiel'den 17
puan, Joubert'den 23 puan daha fazla almıştı.
Şimdi sıra Olimpiyatlara gelmişti.
Plushenko, iyi bir hazırlık dönemi geçirdi. Zaten Avrupa şampiyonası ile
Kış Olimpiyatları arasında çok fazla zaman da yoktu. Rusya'da herkes
ondan altın madalya kazanmasını bekliyordu.
Yarışma
günü gelip çatmıştı. Kısa programa 30 patenci arasından ikinci sırada
çıkan Rus patenci, çok gergindi. Gerginliği yüzünden kolayca okunuyordu.
Bu şartlar altında yarışmaya başladı ve kısa programı kazandı. Kısa
programdaki performansından sonra serbest programı da kazanacağı ve
Olimpiyat şampiyonu olacağı düşünülüyordu. Plıshenko, böyle düşünenleri
yanıltmadı ve gergin ve tutuk kaydığı serbest programı da kazandı. Rus
patenci, ikinci olan İsviçreli rakibinden 27 puan daha fazla
almıştı ve nihayet düşlerini kurduğu Olimpiyat şampiyonluğuna ulaşmıştı.
Elde ettiği toplam 258.33 puan, akazandığı en yüksek puan olarak tarihe
geçti.
Kendisini yorgun hissediyordu. gergin ve
zorlu bir sezon geçirmişti. Bütün bunları göz önüne alan Plushenko, 2006
Dünya Şampiyonasına katılmadı. Dinlenecekti biraz... Rus patenci, 15
haziran 2006'da, evliliğinin birinci yıldönümünde baba oldu. Oğlu
Kristin, gelecekte babasını aratmayacak ve belki de en az onun kadar
ünlü bir patenci olacak... Kim bilir?
Plushenko'nun annesi ve babası, Saint Petersburg'da yapılsa bile, onu canlı bir yarışmada kayarken
hiç seyretmemişler... Plushenko, bu durumu, "Bu, benim çocukluğumdan beri gelenek halini aldı. Şimdi de
bunu değiştirmek istemiyoruz" diye açıklıyor.